Hurtownia Książki Technicznej WITMIR

spis treści pdf


Publikacja ta jest efektem dwuletniej pracy dr Ryszarda Maliny, który zmagając się ze śmiertelną chorobą nieustannie aktualizował, poprawiał i udoskonał pierwsze wydaniem tej publikacji wspólnie ze swoim wieloletnim przyjacielem dr Marianem Kowalczykiem. Za I wydanie tej publikacji autorzy otrzymali nagrodę zespołową stopnia I-go Rektora Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu. "Geodezja katastralna to dział geodezji zajmujący się opisem czynności geodezyjno-administracyjnych związanych z obsługą podstawowych procedur z zakresu gospodarki nieruchomościami przy wykorzystaniu wiedzy z prawa rzeczowego i administracyjnego, planowania przestrzennego, ewidencji gruntów i budynków (katastru nieruchomości) i geodezji. Ten segment nauki geodezyjnej pełni funkcję usługową w stosunku do planowania przestrzennego, a w szczególności do gospodarki nieruchomościami w jej prawnym i przestrzennym wymiarze. Efektem geodezyjnej obsługi wspomnianych procedur (procesów) są zmiany stanów ewidencyjnych i stanów prawnych nieruchomości, a także wzbogacenie informacji o terenie, umożliwiających efektywny obrót nieruchomościami.
W ramach prezentowanych na łamach książki zagadnień omówiono czynności w poszczególnych procedurach geodezyjno-administracyjnych. W szczególności przybliżono m.in. wybrane zagadnienia z zakresu stanów prawnych nieruchomości i zasad ich regulacji, ustalania, wznawiania i przyjmowania granic prawnych oraz wyznaczania granic ewidencyjnych (katastralnych) nieruchomości, prawnych uwarunkowań dokonywania geodezyjnych podziałów działek, scaleń i podziałów nieruchomości na terenach zurbanizowanych, podziałów nieruchomości rolnych i leśnych.
Tematyka publikacji jest do pewnego stopnia uporządkowanym zbiorem istotnych informacji branżowych, zebranych przede wszystkim na podstawie publikacji książkowych, materiałów szkoleniowych, wyroków i uchwał NSA, wytycznych i interpretacji Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, artykułów prezentowanych w różnorodnych czasopismach geodezyjnych, a przez to trudno zauważalnych w codziennej praktyce geodety.
W części praktycznej publikacji zaprezentowano przykłady sześciu operatów technicznych w trzech wybranych procedurach geodezyjno-prawnych. Zamieszczono najważniejsze dokumenty wyjściowe, udostępniane przez ośrodki dokumentacji geodezyjnej z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawiadomienia, postanowienia i decyzje administracyjne, niezbędne obliczenia geodezyjne oraz dokumentację końcową dla zleceniodawcy w postaci np. wykazów zmian danych ewidencyjnych działki, map do celów prawnych itp. Końcową część publikacji stanowią załączniki tekstowe z najczęściej wykorzystywanymi w praktyce geodezji katastralnej przepisami prawnymi (wyciągi z wybranych aktów prawnych) oraz przydatnymi pomocami zawartymi w instrukcjach technicznych. Ponadto zamieszczono 14 wybranych druków do wypełnienia (zawiadomień i protokołów), które oprócz druków wypełnionych i zamieszczonych w przykładowych 6 operatach dopełniają obraz ważniejszych etapów pracy geodety w omawianej dziedzinie geodezji katastralnej. Ponadto publikacja zawiera około 470 wybranych pojęć i terminów, dotyczących zagadnień technicznych, jak i prawnych związanych z omawianą problematyką, które mają za zadanie ułatwić czytelnikom ich przyswojenie bądź doraźne wykorzystanie.
Publikacja jest adresowana do geodetów-praktyków, pracowników administracji publicznej oraz studentów kierunku Geodezja i Kartografia, zainteresowanych poznaniem wymienionych zagadnień niezbędnych w przyszłej pracy zawodowej. Objętość publikacji to aż 728 stron!

1.    WPROWADZENIE.................................................................................................................. 7
2.     PROBLEMATYKA PRAWNA NIERUCHOMOŚCI - ZAGADNIENIA WSTĘPNE.. 11
2.1.   Nieruchomość jako kategoria prawa rzeczowego.....................................................                 11
2.2.   Klasyfikacja nieruchomości w zakresie podmiotowym
i przedmiotowym............................................................................................................                 12
2.2.1.    Klasyfikacja nieruchomości w zakresie podmiotowym...........................   12
2.2.2.    Klasyfikacja nieruchomości w zakresie przedmiotowym........................   14
2.3.   Przestrzenne ograniczenia praw do nieruchomości...................................................                 16
2.4.   Źródła informacji o nieruchomościach oraz identyfikacja praw do nieruchomości                          17
3.     PRAWA ZWIĄZANE Z NIERUCHOMOŚCIAMI............................................................ 28
3.1.   Zagadnienia wstępne...................................................................................................... 28
3.2.   Prawa rzeczowe................................................................................................................ 29
3.3.   Ograniczone prawa rzeczowe........................................................................................ 31
3.4.   Prawa zobowiązaniowe.................................................................................................. 35
3.5.   Trwały zarząd.................................................................................................................. 36
3.6.   Wspólnoty gruntowe....................................................................................................... 38
4.     STAN PRAWNY NIERUCHOMOŚCI................................................................................. 40
4.1.   Stany nieruchomości związane z geodezją katastralną..........................................                 40
4.2.   Księgi wieczyste - rys historyczny................................................................................                 42
4.3.   Księgi wieczyste - stan obecny......................................................................................                 42
4.3.1.    Zasady dotyczące ksiąg wieczystych...........................................................   43
4.3.2.    Treść ksiąg wieczystych oraz postępowanie wieczystoksięgowe .     44
4.3.3.    Zakładanie księgi wieczystej..........................................................................   46
4.3.4.    Badanie stanu prawnego nieruchomości a badanie księgi wieczystej....   47
4.3.5.    Uzgadnianie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.        49
4.4.   Regulacje stanów prawnych nieruchomości - wybrane zagadnienia ....           49
4.5.   Zasiedzenie nieruchomości............................................................................................                 53
4.6.   Ogólnokrajowe zasady nabycia praw do nieruchomości oraz ich ujawnianie....                 55
4.6.1.    Uwłaszczenie posiadaczy gospodarstw rolnych w 1971 roku ..         55
4.6.2.    Komunalizacja części mienia Skarbu Państwa od 1990 roku ...       57
4.6.3.    Uwłaszczenie osób prawnych wg stanu nieruchomości z dnia
5 grudnia 1990 roku............................................................................................... 58
4.6.4.    Ujawnianie w księgach wieczystych prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego od 2008 roku...........................................................................   59
5.     GRANICE NIERUCHOMOŚCI................................................................................................ 61
5.1.   Historia ustalania granic nieruchomości.....................................................................                 61
5.2.   Historia systemów katastralnych w Polsce.................................................................                 63
5.3.   Aktualne zasady ustalania przebiegu granic nieruchomości..................................                 68
5.4.   Wznawianie przebiegu granic ustalonych według stanu prawnego nieruchomości            77
5.5.   Wyznaczanie przebiegu granic działek ujawnionych uprzednio
w ewidencji gruntów i budynków.................................................................... 83
5.6.   Problematyka przyjmowania granic nieruchomości w procedurach podziałowych          89
5.7.   Komentarz do zasad ustalania przebiegu granic oraz przyjmowania granic w procedurach podziałowych               96
5.8.   Zasady pomiaru granic i aktualizacji map w geodezji katastralnej............. 104
5.9.   Obliczanie pola powierzchni działki ewidencyjnej i rozliczanie pól powierzchni jej elementów składowych              110
6.     ROZGRANICZANIE NIERUCHOMOŚCI.......................................................................... 113
6.1.   Istota rozgraniczania nieruchomości - zagadnienia wstępne......................... 113
6.2.    Czynności przygotowawcze geodety do rozgraniczenia nieruchomości . 117
6.3.    Czynności geodety w trakcie ustalania przebiegu granic na gruncie .... 121
6.4.   Ugoda graniczna zawarta przed geodetą........................................................... 126
6.5.    Czynności geodety w przypadku braku ugody granicznej ........................... 127
6.6.   Skutki prawne zawarcia ugody granicznej lub jej braku................................ 129
6.7.   Operat rozgraniczeniowy i wydanie decyzji administracyjnych................... 130
6.8.   Postępowanie sądowe związane z rozgraniczaniem nieruchomości............ 138
6.9.   Koszty rozgraniczenia nieruchomości................................................................ 142
6.10.  Specjalne tryby rozgraniczania nieruchomości.............................................. 142
6.10.1.    Rozgraniczanie nieruchomości przy scalaniu i wymianiegruntów.. 142
6.10.2.    Rozgraniczanie gruntów pokrytych wodami powierzchniowymi 143
6.10.3.    Rozgraniczanie nieruchomości nabywanych do zasobów Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego  145
7.   GEODEZYJNE PODZIAŁY NIERUCHOMOŚCI................................................................ 146
7.1.   Zagadnienia wstępne............................................................................................. 146
7.2.   Tryb administracyjny podziału nieruchomości................................................ 157
7.2.1.    Wstępny projekt podziału nieruchomości i jego opiniowanie 165
7.2.2.    Czynności w trybie administracyjnym - etap I............................. 175
7.2.3.    Czynności w trybie administracyjnym - etap II ...........................  183
7.2.4.    Przebieg geodezyjnego podziału działki zurbanizowanej w trybie administracyjnym.. 185
7.2.5.    Uproszczone podziały nieruchomości (bez wstępnego projektu i bez opiniowania)..187
7.2.6.    Podziały nieruchomości wykonywane z urzędu........................... 192
7.2.7.    Działki wydzielane pod drogi publiczne wg ustawy o gospodarce nieruchomościami...194
7.2.8.    Połączenie i ponowny podział nieruchomości............................. 195
7.3.   Tryb podziału nieruchomości rolnych i leśnych (tzw. „rolny")..................... 197
7.4.   Porównanie trybu administracyjnego z trybem podziału nieruchomości rolnych i leśnych..203
7.5.   Podział nieruchomości zabytkowych............................................................... 205
7.6.   Sądowy podział nieruchomości......................................................................... 206
7.7.   Podział nieruchomości do korzystania............................................................. 208
8.    SCALANIE I PODZIAŁ NIERUCHOMOŚCI .................................................................... 210
8.1.   Zagadnienia prawno-organizacyjne dotyczące scalania i podziału nieruchomości         210
8.2.   Procedura opracowania dokumentacji geodezyjnej i rodzaje niezbędnych dokumentów             215
8.3.   Procedura prawna finalizująca scalenie i podział nieruchomości............... 221
8.4.   Efekty scalenia i podziału nieruchomości....................................................... 223
9.   OPŁATY ADIACENCKIE i OPŁATA PLANISTYCZNA.................................................. 226
10.   SCALANIE I WYMIANA GRUNTÓW............................................................................... 233
10.1.  Pojęcie i rys historyczny scalania gruntów w Polsce..................................... 233
10.2.  Regionalne zróżnicowanie potrzeb scaleniowych......................................... 234
10.3.  Cele scalenia gruntów......................................................................................... 237
10.4.  Projekt ogólny scalenia gruntów...................................................................... 240
10.5.  Szacunek porównawczy scalanych gruntów................................................. 245
10.6.  Projekt szczegółowy scalenia gruntów............................................................ 251
10.7.  Wyznaczenie i okazanie projektu scalenia na gruncie................................ 253
10.8.  Wymiana gruntów.............................................................................................. 253
10.9.  Efekty scalenia i wymiany gruntów................................................................ 254
11.  WYWŁASZCZANIE NIERUCHOMOŚCI.......................................................................... 257
12.  NABYWANIE NIERUCHOMOŚCI POD DROGI PUBLICZNE.................................... 267
12.1.  Zagadnienia prawno-organizacyjne w pracach przygotowawczych do budowy dróg publicznych            267
12.2.  Procedura geodezyjno-prawna dotycząca podziałów i nabywania nieruchomości pod drogi publiczne    278
13.   WYŁĄCZANIE GRUNTÓW Z PRODUKCJI ROLNEJ I LEŚNEJ ................................ 288
14.   WYBRANE OPERATY PROCEDUR GEODEZYJNYCH
Z KOMENTARZEM..................................................................................................... 294
14.1.  Aktualizacja operatu ewidencyjnego.............................................................. 297
14.1.1.    Operat nr 1. Połączenie działek ewidencyjnych tworzących jedną nieruchomość gruntową        298
14.1.2.    Operat nr 2. Zmiana sposobu zagospodarowania działki wskutek jej zabudowy            317
14.2.  Ustalanie granic nieruchomości........................................................................ 331
14.2.1.     Operat nr 3. Wznowienie granic nieruchomości....................... 332
14.2.2.     Operat nr 4. Rozgraniczenie nieruchomości............................. 344
14.3. PROCEDURY ZWIĄZANE Z PODZIAŁAMI NIERUCHOMOŚCI...... 367
14.3.1.     Operat nr 5. Podział geodezyjny działki rolnej........................ 367
14.3.2.     Operat nr 6. Podział geodezyjny działki zurbanizowanej - dwuetapowy..409
ZAŁĄCZNIKI TEKSTOWE (I-X) ............................................................................................... 446
WYBRANE DRUKI........................................................................................................................ 476
SPIS ZAŁĄCZNIKÓW DO WYBRANYCH OPERATÓW...................................................... 497
SPIS SCHEMATÓW, RYSUNKÓW, PRZYKŁADÓW, TABEL............................................. 501
LITERATURA I WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH................................................................... 502
SŁOWNIK POJĘĆ I TERMINÓW Z ZAKRESU GEODEZJI KATASTRALNEJ................ 511
ALFABETYCZNY SPIS POJĘĆ I TERMINÓW........................................................................ 604